.:: M.L.I.S ::.

Medical Library & Information Science

Home

Email

Archive

Designer

به وبلاگ دانشجویان کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی دانشگاه علوم پزشکی تبریز خوش آمدید

آموزش استفاده ازبانك اطلاعاتي كتابخانه هاي دانشگاهي ايران:

اغلب كتابخانه هاي دانشگاهي ايران نرم افزار کتابخانه ای نوسا و یا از نرم افرار پارس آذرخش كه يك ويرايش فارسي از CD-SISIS مي باشد،استفاده مي كنند.

بانك اطلاعاتي (پارس آذرخش ) بكار گرفته شده در اغلب كتابخانه هاي دانشگاهي ايران كليد اصلي است كه توسط آن هر مراجعه كننده اي مي تواند مجموعه كتابخانه هاي را بازكند. بانكهاي اطلاعاتي پيوسته كتابخانه دانشگاهي در تعدادي از دانشگاههاي ايران امکان دسترسي به متن کامل مقالات ژورنالهارا ميسر ميسازد و بانكهاي اطلاعاتي ناپيوسته (offline ( بعضا مكملي براي بانكهاي اطلاعاتي پيوسته كتابخانه هستند. اين كتابخانه ها گاها بانكهاي اطلاعاتي موضوعي خاص را بر روي CD-ROM نيز اراته مي دهند. اين بدين معناست كه فعاليتهاي آموزشي كتابخانه اي در زمينه استفاده از پايگاه هاي اطلاعاتي در درجه اول اهميت قرار دارند.
بعضي از كتابداران معتقدند بانكها و برنامه ها ي اطلاعاتي(سيستم) خودشان توضيحات لازم را ارائه مي دهند و كاربران به اندازه كافي با هوش هستند كه پس از مدتي متوجه چگونگي سرچ شوند .ولي تجريه نشان داده است كه كاربران دراستفادة اين سيستم مشكلاتي داشته اند بخصوص مشکل زبان انگليسي و مشكل عدم آشنايي كافي با رايانه واين كتابدارن هستند كه مي توانند به آنها كمك كنند تا به مشكلشان فايق آيند.
همانگونه كه قبلاً گفتم پايگاه هاي اطلاعاتي كتابخانه دانشگاهي در ايران مخصوصاً براي استفاده كنندگان با اهميت است . "تجزية و تحليل رفتار اطلاع يابي كاربر نتايج زير را نشان مي دهد:
-   تعداد زيادي از جستجوهايي كه درپايگاه هاي اطلاعاتي انجام مي شوند بي نتيجه باقي مي مانند
-   بسياري از جستجوها نتايج بسيار بسيار زيادي بدست مي دهند.
-   خيلي از جستجوهاي موضوعي هيچ نتيجه اي در برندارند".(Lapp)
- "مصاحبه با مراجعه كنندگان آشكار مي كند كه بسياري از استفاده كنندگان:

الف - مشكلاتي براي قالب بندي يك سؤال مرجع و ترجمه آن به واژه هاي كنترل شده براي جستجو با عملكردهاي بولي دارند و عدم آشنايي آنهابااستراتژهاي سرچ احساس مي شود". (Mischo and Lee)
ب – دچاراحساس گمراهي درخلال سرچ مي شوند. بدين معنا كه نمي دانند دركدام مرحله هستند از كدام مرحله به اينجا رسيده اند و گام بعدي چيست .
اين كتابداران هستند كه مي توانند دسترسي مراجعه كننده به منابع الكترونيكي را تسهيل نمايند. اين امر از چند طريق ميسر است :

الف. يک روش تسهيل دسترسي به پايگاه هاي اطلاعاتي كتابخانه مي باشد. و پيشنهاد ميشود:
- در کنار مواد اطلاعاتي الکترونيکي لازم است منابع كمكي چاپي مختصر و مفيدي دردسترس باشند. مثلاً يك دستنامه براي آن دسته از استفاده كنندگاني كه نياز به اطلاعات جامعي در خصوص استفاده از منابع الکترونيکي موجود در کتابخانه دارند.
- اطلاعات پيوسته :خبرهاي جاري مي توانند توسط پايگاه هاي اطلاعاتي كتابخانه دانشگاهي در ايران بصورت پيوسته(آن لاين) به کاربرارائه گردند.
- كمك غيررسمي و آموزش استفاده کننده دركتابخانه.
ب. راه ديگر اينکه دراغلب كتابخانه هاي دانشكده اي دانشگاههاي ايران يك كتابدار مرجع مي تواند درميان ترمينال هاي جستجوي استفاده كنندگان قدم بزند وجويا شود كه آيا آنها قادرند آنچه رامي خواهند پيدا كنند. او مي تواند هرگاه احساس كند به كمك او نياز هست خدمات لازم را ارائه دهد.
درخلال اين سرويس اطلاع رساني فعال وتوسط نزديك شدن به مراجعه كنندگانمان كتابخانه استفاده كنندگاني بسيار بيش از آنچه درحال حاضر تقاضاي كمك مي كنند خواهد داشت.
ج.آموزش رسمي : استفاده ازكانال هاي ارتباطي در برنامه هاي آموزشي مفيد است. اين كانال ها عبارتند از:
-        برنامه هاي آموزش رسمي كتابخانه دانشگاهي
-        نصب پوستر هايي دركتابخانه و حتي مكانهاي استراحت ( مثل كافه تريا)
-        دعوت هاي غير رسمي
-        پست الكترونيك((e-mail
بعنوان مثال در تحقيقات اخيري که توسط اينجانب در خصوص ميزان آموزش دانشجويان جهت استفاده از منابع الکترونيکي کتابخانه اي در دانشگاه علوم پزشکي اصفهان صورت گرفته است نتايج نشان مي دهد (نمودار 1) تنها 9% دانشجويان اين از برنامه هاي آموزشي جهت استفاده از منابع فوق الذکر بر خوردار بوده و يا در اين برنامه ها شرکت داشته اند.

همچنين نمودار شماره دو نشان مي دهد ميزان بازيابي استفاده کنندگان از منابع الکترونيکي کتابخانه هاي دانشگاهي دانشگاه علوم پزشكي اصفهان تا چه اندازه بوده است. اين نمودار نشان مي دهد حدود 19 درصد دانشجويان از منابع الکترونيکي خيلي زياد استفاده مي کنند وحدود13 درصد بسيار کم استفاده مي نمايند.

منبع:www.irandoc.ac.ir

ادامه مطلب | تاریخ : شنبه 31 تیر1385 |نویسنده : سعید نادری |

فهرست و بايگاني کتابها با BookCAT 6.22.03

BookCat يك برنامه ى ديتا بيس بسيار قدرتمند است كه مخصوص فهرست بردارى و بايگانى كتاب ها طراحى شده است . از اين نرم افزار ، دوستداران كتاب ، مدارس ، باشگاه ها ، كتابخانه هاى موسسات بازرگانى و ... ميتوانند استفاده شايانی ببرند . با بكارگيرى اين برنامه ، مي توانيد ، كتابهايتان را با اطلاعاتى كه از اينترنت دريافت مي کنيد و يا قبلا به برنامه داده ايد ، فهرست كنيد . BookCat با مجموعه فيلدهاى جامعى كه دارد ، باعث مي شود بتوانيد اطلاعات زياد و گوناگونى را در مورد كتابهايتان در فهرست بگنجانيد . اين فيلدهاى اطلاعاتى عبارت است از :
مولف و نويسنده ؛ عنوان ؛ ناشر ؛ شماره ISBN ؛ تاريخ چاپ ؛ تعداد صفحات ؛ ويراستار ؛ عنوان اصلى ؛ مترجم ؛ صحافى ؛ نوبت چاپ ؛ نوع كتاب ( داستانى ، تخيلى و ... ) ؛ گروه و زير گروه ؛ تاريخ خريد ؛ قيمت ؛ ارزش كنونى ؛ وضعيت كتاب ؛ حالت كتاب ( شخصى ، مورد نياز ، براى فروش ) ؛ رتبه بندى شخصى ؛ مالكيت ؛ موقعيت و محل كتاب ؛ واژه هاى كليدى ؛ برنده جايزه و يا كانديدا بودن براى آن ؛ توضيحات ؛ خلاصه ؛ مرور و بازديد و ...
مي توانید با استفاده از ويژگى جستجو و فيلتر قدرتمند اين برنامه ، براى يافتن هرنوع اطلاعاتى از كتابهايتان ، در ديتا بيس برنامه به جستجو بپردازيد . اين برنامه داراى طراحى حرفه اى گزارش است كه به شما امكان ميدهد ، براى هر طرحي يك گزارش حرفه اى تهيه كنيد و يا از يكى از 80 گزارش تهيه شده اين برنامه استفاده كنين . شما ميتوانيد از اين گزارش چاپ گرفته و يا آن را با فرمت دلخواه ، ذخيره كنید . ويژگي ديگر اين برنامه آن است كه شما كنترل كاملى بر روى فيلد هاى ديتا ، گروه ها ، مرتب سازى بر اساس ... ، ستون ها ، فونت ، رنگ ، اندازه ، صفحه ، حاشيه ، و راهنماى چاپ خواهيد داشت . سازگار با همه ويندوزها .
حجم برنامه : ۶.31 مگابايت

دانلود آخرين نسخه اين نرم افزار

کرک

ادامه مطلب | تاریخ : دوشنبه 26 تیر1385 |نویسنده : سعید نادری |

کاربرد ايکس ام ال در کتابخانه ها

ايكس ام ال زبان نشانه گذاري گسترش يافته اي است كه بر اساس كنسرسيوم جهاني وب در نوامبر 1996 عمومي شد. ايكس ام ال زباني گسترش پذير ساده و تضمين شده است كه برنامه هاي رايانه اي را مختل نمي كند. يكي از نوآوريهاي مهم در كتابداري مدرن ايجاد فهرستهاي ماشين خوان بود. از زماني كه مارك استانداردي براي فهرستها بود ركوردهاي فهرستنويسي مي توانستند ميان سيستمهاي رايانه اي به اشتراك گذاشته شوند. سالهاست كه كتابخانه ها براي كدگذاري پيشينه هاي كتابشناختي منابع اطلاعاتي خود از قالب مارك استفاده مي كنند كه باعث سهولت در ارائه خدمات و كاهش هزينه ها گرديده است. به دلايل مختلف مي توان مدعي شد كه كدگذاري منابع اطلاعاتي جديد مورد نياز كاربران از طريق مارك غير ممكن است. اما هنگامي كه اطلاعات در قالب ايكس ام ال ذخيره شوند امكان اشتراك و تركيب داده ها به شيوه هاي گوناگون و به آساني امكان پذير مي شود. كاركرد ايكس ام ال تا حدودي متفاوت از مارك است و محدوده گسترده تري را دربر مي گيرد. در حاليكه مارك به توصيف كتابشناختي محدود است ايكس ام ال چارچوب بسيار موثري را براي كدگذاري هر چيزي از ركورد كتابشناختي كتاب گرفته تا خود كتاب را در بر مي گيرد. امروزه كتابداران به اين نتيجه رسيده اند كه ايكس ام ال ابزار بنيادي براي فعاليتهاي آنها و همانند چكش براي نجار است. كاربردهاي ايكس ام ال را مي توان در هفت مورد زير خلاصه كرد: فهرستهاي كتابخانه اي – امانت بين كتابخانه اي – فهرستنويسي و نمايه سازي – مجموعه سازي – پايگاههاي اطلاعاتي – انتقال داده ها و سازگاري سيستمها. از آنجاييكه ايكس ام ال روشي آسان و قوي را براي كدگذاري انتقال پردازش و ذخيره اطلاعات در هر فرمتي فراهم مي كند در مجموع اطلاعات كدگذاري شده بوسيله ايكس ام ال بسادگي بوسيله انسانها قابل تشخيص است. ما هنوز در مراحل اوليه استفاده از ايكس ام ال در كتابخانه ها هستيم. بسياري از آزمونها انجام خواهد شد تا دريابيم ايكس ام ال براي چه فعاليتهايي مناسب و مفيد است.

منبع: ايكس ام ال در كتابخانه ها/ روي تنانت؛ ترجمه مهدي عليپور، يعقوب نوروزي، حميدرضا رادفر.- تهران: چاپار نشر آيينه نما 1384.

ادامه مطلب | تاریخ : جمعه 23 تیر1385 |نویسنده : سعید نادری |

نرم افزار کتابخانه ای: قابلیتها و ویژگیها

در پياده‌سازي هر نرم‌افزار كتابداري 3 پارامتر اصلي دخيل هستند: 1- جامعه كتابخانه 2- اهداف 3- كتابداران تصميم‌گيري دربارة سيستمهاي آماده‌سازي cturncky system يا خود ساخته نياز به بررسي و تفحص فوق‌العاده دارد و می ‌توان به موارد زير اشاره كرد. 1.آيا سيستم‌هاي آماده متناسب با وضع كتابخانه و خدمات آنها بوده و نياز كتابخانه را برآورده مي‌سازند؟ 2.بودجه كتابخانه جهت خريداري نرم افزار چگونه است ؟ آيا مي‌توان به سفارش نرم‌افزاري منحصر اقدام نمود. 3.آيا در صورت ايجاد وطراحي نرم‌افزاري جديد امكان پشتيباني و نگهداري از نرم‌افزار و همچنين روز آمد نگهداشتن آن براي كتابخانه مقرون به صرفه است ؟ 4.آيا سطح كيفي نرم‌افزارهاي موجود در بازار تا حدي پايين است كه كتابخانه خود را ملزم به ايجاد نرم‌افزاري جديد بداند؟ البته طراحي نرم‌افزار به دلايل زير مقرون به صرفه نيست : 1.هزينه‌هاي سنگين جهت نگهداري 2.عدم توانايي كتابخانه‌ها و سازمانهاي دولتي در توليد انبوه و توانايي فروش نرم افزار 3.عدم مقرون به صرفه بودن پشتيباني نرم افزار با توجه به منحصر به فرد بودن آن آنچه در تهيه يك نرم افزار مهم است توجه كافي به ويژگيهاي كاربر نهايي است چرا كه آنچه كه نرم افزار را در نگاه اول كارآمد مي‌سازد كاربر پسند بودن و راحتي استفاده از آن است (Simple interface) و (user friendly) از ديگر نكات مهم در پياده‌سازي و طراحي يك نرم افزار توجه به تواناييهاي مديريتي يك نرم‌افزار است. اين تواناييهاي شامل توانايي در ايجاد انواع خروجي (امانت كتاب، ميزان كاركرد فهرستنويسي، چرخه ميز امانت، توانايي در راهنمايي كتابدارو ....) ميزان محاسبه ديركرد، بركار در اين عضو، تهيه كارترين عضو ا زديگر تواناييهاي يك نرممی باشد. قبل از انتخاب نرم‌افزار بايد تعريفي از آن ارائه كرد 1.اهداف مقاصد و تشريح نيازهاي كتابخانه 2.شناسايي و بررسي نرم‌افزارهاي كتابخانه 3.شناسايي ويژگيهاي ايده‌آل نرم‌افزارهاي كتابخانه‌اي 4.توانايي به كارگيري نرم‌افزارها به صورت آزمايشي از آنجا كتابخانه‌ها در بعضي موارد مجبور به استفاده از فهرستگان كتابخانه‌هاي ديگر و معمولاً جهاني مي‌شوند پيش بيني انواع ورودي ركورد(various format) در نرم‌افزار بسيار مهم است. چرا كه اگر نرم‌افزاري توانايي انطباق با اين فرمتي را نداشته باشد يا اينكه برنامه‌‌اي جهت پشتيباني نرم‌افزار با توجه به نيازهاي جديد بازار درنظر گرفته شود اين نرم‌افزار در زماني نه چندان طولاني به بن‌بست خواهد رسيد. آنچه يك نرم‌افزار را دربين نرم‌افزارهاي مشابه متمايز مي‌كند 1.سرعت در بازيابي اطلاعات 2.حجم كافي براي ذخيره انواع بايگانيهاي اطلاعات 3.سادگي از نظر راه اندازي نظام، ورود، اصلاح تبادل،بازيابي اطلاعات

نرم افزارهاي كتابداري ايراني

نرم افزارهاي كتابداري خارجي

توجه :

مشاهده سياهه كاملي از
نرم افزارهاي كتابداري و اطلاع رساني

ادامه مطلب | تاریخ : جمعه 23 تیر1385 |نویسنده : سعید نادری |

معرفی سیستم امانات نوسا

شرکت نرم‌افزار و سخت‌افزار ایران (نوسا) دارای بیش از 10 سال تجربه در طراحی و ساخت گردش امانات است. نرم‌افزار گردش امانت XP نوسا در واقع نسل دوم از سری نرم‌افزارهای گردش امانت نوسا می‌باشد که با استفاده از تجربه گرانبهای حاصل از تولید نسل قبلی و به کمک استفاده از آخرین فن‌آوری‌های رایانه و اطلاع‌رسانی تولید گردیده است.

برخى از اين ويژگى‌هاى قابل توجه اين سيستم عبارتند از: